Türkiye’de Sahipsiz Sokak Hayvanları

Son yıllarda sahipsiz sokak hayvanları tarafından insanlara karşı gerçekleşen saldırılar, bu saldırılar sonucu meydana gelen yaralanmalar, can ve mal kayıpları ile hayvanlara yönelik şiddet ve kötü muamele olayları, sahipsiz sokak hayvanları konusunu Türkiye’nin önemli toplumsal sorunlarından biri haline getirmiş durumdadır. Bu çerçevede günümüzde sahipsiz sokak hayvanları konusu, yalnızca hayvan refahı bağlamında değil; yaşam hakkı, kamu düzeni, idarenin sorumluluğu ve hukuki güvenlik açısından da çok boyutlu bir tartışma alanına dönüşmüştür. Bu sorunun çözümü noktasında, 2004 yılında çıkarılan, 2021 ve 2024 yıllarında revize edilen 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ile önemli düzenlemeler getirilmiştir. Ancak siyasi partilerin sokak hayvanları sorununu güncel siyasete alet etmeleri, yerel yönetimlerin görevlerini tam olarak yerine getir(e)memeleri ve hayvanseverlerin konu üzerindeki hassasiyeti, bu konunun çözüme kavuşturulmasını ertelemekte ve sürecin sağlıklı bir şekilde tartışılmasını engellemektedir. Bu çalışma ile sahipsiz sokak hayvanları konusunda yaşanan sorunun büyüklüğü ve derinliği ortaya konulmuştur. Bu eserde; sahipsiz sokak hayvanları ile ilgili kavramsal çerçeve ele alınmış, geçmişten günümüze Dünyada ve Türkiye’de sokak hayvanlarına bakış anlatılmış, ulusal ve uluslararası mevzuat incelenmiş, dünya genelinde ülkelerin sokak hayvanları ile ilgili yaptıkları çalışmalar ele alınmış, Türkiye’de merkezi yönetim, yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşlarının hem sorumlulukları hem de sahipsiz sokak hayvanları ile ilgili yaptıkları çalışmalar incelenmiş, iyi yönetim uygulamaları ortaya konulmuş, yargı kararlarında sahipsiz sokak hayvanları ile ilgili ne gibi kararlar alındığı ve bu kapsamda hangi kurumların ne tür sorumlulukları olduğuna değinilmiştir. Kitapta, sahipsiz sokak hayvanları konusu duygusal ve tepkisel tartışmaların ötesine taşınarak; hukuka uygun, sürdürülebilir ve toplumsal uzlaşıyı gözeten çeşitli çözüm önerileri de ortaya konulmuştur. Bu yönüyle çalışmada yalnızca mevcut uygulamaların ‘nasıl yürütüldüğü’ değil, ‘nasıl yürütülmesi’ gerektiği de tartışılmıştır. Çalışma sahipsiz sokak hayvanları konusunu bütüncül biçimde anlamak ve çözüm üretmek isteyen herkes için kapsamlı ve yol gösterici bir başvuru kaynağı niteliğindedir.